Bademcik İltihabı

0
12

TANIM

Bademcik iltihabı bademcik denilen boğazın arka yan kısımlarında bulunan iki dokunun iltihaplanmasını ifade eder.

BULGU VE BELİRTİLER

Bademcik iltihabının en sık görülen belirtileri şunlardır:

-Boğaz ağrısı ve yutkunma sırasında ağrı

-Püy odaklarıyla üzeri kaplanmış kırmızı ve şiş bademcikler

-Yüksek ateş

-Baş ağrısı

-Yutma güçlüğü

-Kulaklar ve/veya boyunda ağrı

-Yorgunluk

-Uyku uyumada güçlük

-Öksürme

-Soğuk algınlığı belirtileri

-Şişmiş lenf nodları

Daha az sıklıkta görülen belirtiler ise şunlardır:

-Halsizlik

-Karın ağrısı ve kusma

-Anksiyete

-Bulantı

-Paslı dil

-Ses değişikliği

-Ağzı açmada güçlük

-Nefesin kötü kokması

TANI

Tanı için öncelikle fizik muayene yapılır. Virüslerin neden olduğu boğaz ağrısı bakterilerin neden olduğu ağrıdan ayrılamaz. Yapılacak fizik muayenede:

-Enfeksiyon belirtilerine bakılır (kırmızılık, akıntı, şişmiş lenf nodları)

-Abse varlığına bakılır (bir bademcik öne doğru uzanmıştır ve küçük dil enfekte olan tarafın aksi yönde uzanmıştır)

-Havayolu bulgularının uyuşması (boğuk ses, salya artışı ve yutmada güçlük)

-Streptokok enfesiyonunu tayin etme amaçlı tanı testleri istenebilir.

-Hızlı tanı testi yapılarak bakteriyel enfesiyon varlığı ortaya konabilir.

-Difteri veya kanser gibi boğaz ağrısıyla giden ciddi olguların ayırıcı tanısı yapılır, gerekirse KBB konsültasyonuna başvurulur.

ETYOLOJİ

Bademcik iltihabı, ister viral ister bakteriyel etkenlerle ortaya çıksın bulaşıcıdır ve kişiden kişiye bulaşır. Eğer iltihap sekonder olarak oluşmuşsa yani altta yatan sinüzit veya saman nezlesi gibi bir hastalık var ise bulaştırıcılık yoktur.

Bademcik iltihabı en sık olarak viral etkenlerle olur. İltihaba yol açan en yaygın viral etkenler şunlardır:

-Adenovirüs: Soğuk algınlığının sık etkeni

-Rinovirüs: İnsanlarda en sık enfeksiyon etkeni

-Influenza: Grip etkeni

-Koronavirüs

-RSV: Solunum yolu enfeksiyonlarının sık etkeni

Viral bademcik iltihabının daha az sıklıkla görülen etkenleri:

-EBV

-HSV

-CMV

Bademcikleri istila eden en sık bakteriyel etken Streptokoküs pyogenes denilen A grubu beta hemolitik streptokoktur. Diğer daha nadir etkenler şunlardır:

-Staphylococcus aureus

-Mycoplasma pneumoniae

-Streptococcus pneumoniae

-Chlamydia pneumoniae

-Bordetella pertussis

-Fusobacterium sp.

-Corynebacterium diphtheriae

-Treponema pallidum

-Neisseria gonorrhoeae.

TEDAVİ

Eğer bademcik iltihabının sebebi virüs enfeksiyonu ise evde/ayakta tedavi tek tedavi yoludur. Herhangi bir antibiyotik kullanımı bu durumda söz konusu değildir ve belirti tedavisi uygulanır. Kişinin evinde uygulayacağı antibiyotiksiz tedavinin esasları şunlardır:

-Dinlenme ve bol uyku

-Yeterli sıvı alımı ve susuz kalmanın engellenmesi

-Rahatlatıcı yiyecek ve içeceklerin tüketilmesi. Sıcak içecekler.

-Tuzlu su gargarası tatbiki. Boğaz ağrısının semptomatik tedavisinde etkilidir.

-Nemlendirilmiş hava soluma

-Pastil kullanımı

-İrite edicilerin eliminasyonu. Sigara ve temizlik ürünlerinin kullanılmaması

-Ağrının ve ateşin semptomatik tedavisi. İbuprofen veya asetaminofen kullanımı.

Antibiyotik kullanımı

Eğer bademcik iltihabı bakteriyel bir enfeksiyon neticesinde geliştiyse, antibiyotik kullanılması gerekmektedir. A grubu beta hemolitik streptokok enfeksiyonunda kullanılacak antibiyotik oral penisilindir ve on gün süre ile kullanılması gerekmektedir. Penisiline alerji durumunda başka antibiyotik alternatifleri reçete edilir. Antibiyotik kullanımı hastalık belirtileri ortadan kalksa dahi devam etmelidir zira erken bırakma veya yanlış kullanım enfeksiyonun kötüleşmesine veya etkenin vücuda dağılmasına neden olabilir. Ayrıca antibiyotik kullanımının erken terk edilmesi, 5-15 yaş arası çocukların yüzde üç kadarında, çeşitli immün mekanizmalar sonucunda romatizmal ateş gelişmesine neden olmaktadır.

[Toplam:0    Ortalama:0/5]

Merak ettiklerini yorum olarak gönder!

Yorumunuzu giriniz
Lütfen adınızı giriniz: