Dış Gebelik

0
113

TANIM: Gebeliğin oluşması için yumurtalıklardan bir yumurta atılır ve fallop tüpü dediğimiz, yumurtalıklar ve rahmi birbirine bağlayan tüp benzeri yapıda sperm ile birleşir. Bu birleşmeden sonra beraberce rahme doğru ilerleyip orada tutunurlar ve bebek rahimde gelişimine devam eder. Dış gebelikte ise sperm ve yumurta birleştikten sonra rahme gitmek yerine fallop tüplerinde kalmaya devam ederler ya da yumurtalıklara kaçıp oraya tutunmaya çalışabilirler. Fertilizasyon denilen bu birleşmenin rahim dışında herhangi bir yere yerleşmesi durumuna dış gebelik adı verilir. Acil tedavi gerektiren bir durumdur. Çoğu vakada bebek kurtarılamaz fakat kurtarıldığı vakalar da olmuştur.

SEBEPLER: Dış gebelik sebeplerinden birisi fallop tüplerinin düzgün çalışamamasıdır. Bu durumda fertilize olan yumurta rahme doğru iletilemez. Sebebi belli olmayan dış gebeliklere bazı risk faktörleri yol açmış olabilir. Bunlar;

-Endometriozis; rahim dokusu hücrelerinin farklı organlara yerleşip orada büyümesi

-İlerlemiş yaş; 35 yaş ve üzeri riskli kabul edilebilir

-Rahim içi araç kullanımı; bir doğum kontrol yöntemi

-Pelvik inflamatuar hastalık; bakterilerin yol açtığı rahim enfeksiyonu

-Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar; klamidya, gonore gibi

-Fallop tüplerinin doğumsal hastalıkları

-Daha önce geçirilmiş kadın doğum ameliyatları; fallop tüplerine zarar gelmiş ise dış gebelik riskini arttırır

-Hormonal bozukluklar

-Daha önce geçirilmiş dış gebelik

-Kısırlık ilaçları

-Tüp bebek yöntemleri

SEMPTOMLAR:

-Anormal vajinal kanama; kanama çok fazla olursa kişiyi bayılmaya kadar götürebilir

-Düşük tansiyon

-Ağrılı bulantı-kusma

-Karın alt kısmında ağrı

-Sert karın krampları

-Baş dönmesi ve halsizlik

-Anüs çevresinde anormal bir bası hissi

TANI: Kişiden öykü alınır fakat tanı koymada en başarılı yöntem fizik muayenedir. Hamilelik sırasında plasentadan salınan hcG hormonu dış gebelik olgularında daha az salınır. Alınacak kan testlerinde bu bir işaret olabilir. Daha önemli olarak yumurtalıklarda ya da fallop tüplerinde bir kitle ele gelmesi, ya da ultrasonda bebeğin yumurtalık ya da fallop tüplerinde görülmesi tanı koymaya çok yardımcıdır. Ultrason hem karın üzerinden hem de vajina içinden yapılabilir.

TEDAVİ: Dış gebeliklerin devam edememesinin nedeni, yumurtanın yerleştiği yerin rahim kadar esnek olmayıp genişleyememesidir. Dolayısıyla büyümeye başlayan bebek bir süre sonra büyüdüğü yeri yırtıp kanamaya neden olabilir. Bu durumda kendisi de yaşayamayacağından öncelik annenin hayatıdır. Eğer fallop tüpleri ya da yumurtalıklarda bir yırtık söz konusuysa acil ameliyat gereklidir. Bazı durumlarda geri dönüşsüz bir yırtılma olabileceğinden bu kısımların tamir edilmekten ziyade çıkarılması gerekebilir. Hasta çok kan kaybetmişse kan yerine konmalı, hasta sıcak tutulmalı ve oksijenlenmesine dikkat edilmelidir. Daha hafif olgularda kapalı ameliyat (laparoskopi) ile sadece embriyonun çıkartılıp kalan kısmın tamir edilip hastayı rahatlatmak mümkündür. Eğer dış gebelik çok erken fark edilmişse kapalı ameliyata da gerek kalmadan hastaya verilen metotreksat gibi bazı ilaçlarla embriyonun büyümesinin durdurulması ve bulunduğu yerden atılması sağlanabilir. Bu işlemden sonra hamilelikte yükselen hcG hormonu izlenerek eğer hormon düşmemişse bir doz daha metotraksat iğnesi yapılması planlanabilir.

KORUNMA: Dış gebelik her zaman sebebi bilinen bir durum değildir bu yüzden korunmak da mümkün olmayabilir fakat risk faktörleri azaltılabilir. Hamile kalmaya çalışırken sigara ve alkol kullanımından kaçınma, enfeksiyonlardan korunma önemlidir. Kişi güvenli cinsel ilişki alışkanlıkları edinip prezervatif kullanırsa cinsel yolla bulaşan enfeksiyonların da sayısı azalacak ve daha güvenli bir hamilelik dönemi sağlanacaktır.

TEDAVİ SONRASI: En ağır dış gebelik olgularında fallop tüpü ya da yumurtalık çıkarılması gerekse bile her ikisinden de iki tane bulunduğundan kadınlar dış gebelik sonrası tekrar hamile kalabilirler. Bir önceki dış gebelik sebebine yönelik tedavi alınmış ise sonraki denemede başarı şansı daha yüksektir. Sigara ve alkol kullanılmamalı, var olan cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar tedavi edilmelidir. Doktorlar en az üç ay sonra bir sonraki gebeliğin denenmesi taraftarıdırlar fakat kadın kendisini fiziksel v Eruhsal olarak hazır hissettiği zamanı beklemelidir. Dış gebelik kimsenin suçu değildir, bu yüzden kadın kendisini ya da eşini suçlamamalıdır.

[Toplam:0    Ortalama:0/5]

Merak ettiklerini yorum olarak gönder!

Yorumunuzu giriniz
Lütfen adınızı giriniz: