Hiperaktivite

0
75

TANIM: Hiperaktivite, bir çok çocuğu etkileyen ve göz ardı edildiği takdirde erişkinliğe doğru da devam eden bir bozukluktur. Hiperaktivitenin yanında dikkat bozukluğu ve fevri, dürtüsel davranışlar da görülebilir. Hiperaktif çocuklar kendine güven problemi yaşar, arkadaşlık ilişkilerinde sorunlar olabilir ve ders notları düşük gelebilir. Yaş arttıkça semptomlar gerileyebilir fakat bazı insanlarda hiperaktivite semptomları hiç yok olmaz. Bu gibi insanlar başarılı olmak için stratejik davranmayı öğrenerek hayatlarına devam ederler. Hiperaktivite, kendi haline bırakılmaması gereken ve ilgilenilmeyi bekleyen bir durumdur. Tedavide ilaçlar ve davranış terapileri etkilidir.

SEBEPLER: Hiperaktivitenin asıl sebebi bilinmemekle beraber aile öyküsü bulunduğu belirtilmiştir. Genetik aktarım söz konusu olabilir. Ayrıca büyümenin anahtar noktalarını oluşturan dönemlerde santral sinir sistemi sorunları yaşandıysa bunlar da hiperaktiviteye zemin hazırlayabilir.

SEMPTOMLAR: Hiperaktif kişilerin dışarıdan da anlaşılabilecek semptomları bulunur. Bunlar:

-Dikkat eksikliği

-Sürekli hayale dalma

-Yönergeleri izlemekte güçlük çekme veya yönergeleri dinleyememe

-Görevleri ve aktiviteleri organize etmekte güçlük

-Unutkanlık ve sık sık eşya kaybetme

-Okul ödevlerini bitirmede veya bireysel sorumlulukları yerine getirmede güçlük

-Dikkatte kolayca dağılma

-Fazla konuşkan olma

-Sıra beklemekte güçlük

-Başkalarının oyunlarına veya konuşmalarına izinsiz katılma

TANI: Tanıda fizik muayene yapılarak hiperaktivitenin farklı sebeplere bağlı olup olmadığına bakılır. Kişiyle konuşma veya form doldurma gibi aktivitelerde hipeaktivite düzeyi ölçülür, bilinçaltı hakkında bilgi edinilir. Doktorun elinde genellikle bir liste bulunur ve kişi bu listedeki davranışları gösteriyorsa yanına bir işaret konur. Test sonunda bu işaretler sayılır ve sayı belirli bir sınırı geçmişse kişiye hiperaktif tanısı konur. Bu davranışlar:

-Günlük aktivitelerde unutkanlık

-Dikkatte kolayca dağılma

-Oyuncakları, okul ödevlerini, kitapları, kalemleri sık sık kaybetme

-Zeka kullanmayı gerektiren işlerden ve ödev yapmaktan kolayca sıkılma, kaçmaya çalışma

-Direkt konuşulduğu zaman dahi dinliyor gibi gözükmeme

-Görevleri tamamıyla yerine getirememe

-Yerli yersiz heyecanlı hal ve hareketlere bürünme

-Sorulan sorular henüz bitmemişken cevap vermeye çalışma

-Başkalarının oyunlarına ve konuşmalarına izinsiz katılma

-Çok fazla konuşma

Tüm bu faktörlerin yanı sıra çocuk bu davranışları okulda, evde ve sokakta aynı derecede gösteriyor olmalı ve en azından altı aydır bu durum devam ediyor olmalıdır.

TEDAVİ: Hiperaktif çocuklara ve erişkinlere medikal tedavi yanında davranış terapileri de uygulanır. Medikal tedaviler daha çok psikostimülan olarak adlandırılırlar ve beyinden salınan nörotransmitter adı verilen maddelerin düzenlenmesini sağlarlar. İlacın kullanımı sonucunda dikkat eksikliği ve hiperaktivite büyük oranda düzelebilir. Bu ilaçların en önemli yan etkisi çocuk ve gençlerde intihar eğilimi yaratmalarıdır. Eğer ebeveynler bu durumdan şüphe duyuyorlarsa bir uzman ile görüşmek gerekir. Hiperaktivite için psikoterapi de oldukça kuvvetli bir tedavidir. Davranış terapisi ile hiperaktif çocuk ödüllendirme gibi şartlı düşünceler oluşturularak eğitilebilir. Bu eğitimden ailelerin ve öğretmenlerin geçmesi önerilir. Psikoterapide hiperaktif çocuklara yönelik paylaşım seansları düzenlenir. Çocuklar tüm sorunlarını açıkça dile getirip yönlendirilme ile kendilerine yardımcı olabilirler. Ebeveynler ayrıca alınıp eğitilebildiği gibi aile toplu bir şekilde, hiperaktivite sorunu yaşayan çocuğu da dahil ederek toplanıp terapilere gelebilir. Aile içi dinamiği korumak ve karşılıklı anlayış oluşturmak burada temel hedeftir. Sosyal davranış eğitimi de hiperaktif çocuk için gereklidir. Sosyal ilişkilerinde başarısız bir erişkin yetiştirmek yerine çocukluktan verilen eğitim ile gelecekte sosyal yönü güçlü, kendine güvenli bir yetişkin şekillendirmek mümkündür.

[Toplam:0    Ortalama:0/5]

Merak ettiklerini yorum olarak gönder!

Yorumunuzu giriniz
Lütfen adınızı giriniz: