Psikolojik Travmalar

0
20

TANIM

Psikolojik travma, altından kalkılamayacak derecede stres yaratan bir olayın psikolojide yarattığı hasara verilen isimdir. Travmada duyguların bu deneyime entegre edebilme veya da sorunlarla mücadele etme yeteneğini aşan düzeyde stresli bir sonuç, bir olay söz konudur. Travmatik bir olay tek seferlik bir deneyimleme içerebildiği gibi her seferinde bunaldığı tekrarlanmış hadiselerden de oluşabilir. Bu ikinci durumda kişi her bir hadisenin anlık koşullarıyla mücadele ederken travmanın uzun süreli negatif etkilerine maruz kalmaktadır. Psikolojik travmada bu anlamda iki husus belirleyicidir:

-Kişinin duygusal deneyimlerini olayla entegre edebilecek yetenekler aşılmıştır

-Kişi olayı hayatına, vücut bütünlüğüne veya akıl sağlığına bir tehdit olarak deneyimlemektedir.

BULGU VE BELİRTİLER

Travmanın sebepleri ve belirtileri çok çeşitli olsa da, her travmanın bazı temel bulguları söz konudur. Travmatik olayla karşılaşan kişiler genellikle sarsılmış ve odaklanamaz görünürler. Karşılıklı konuşma esnasında düzgün şekilde cevap veremezler. Hatta çoğu zaman kendilerini geri çeker veya konuşmaların olduğu bir yerden uzaklaşmayı tercih edebilirler.

Bir başka bulgu da anksiyetedir. Travmadan kaynaklanan anksiyete; gece terörleri, tedirginlik, rahatsızlık, zayıf konsantrasyon yeteneği ve duygu dalgalanmaları gibi problemlere neden olabilir.

Bu belirtiler travmalarda genellikle ortak olarak görülen belirtilerse de eksiksiz değildir. Bireyler travmaya farklı yanıtlar da verebilir. Bazı durumlarda kişinin psikolojik travma yaşadığını en yakın arkadaşları hatta aile bireyleri bile fark edemeyebilir. Bu tür durumlar, travmatik bir olaydan sonra, geçirme belirtileri göstermeseler bile, olaydan mağdur olanlarla konuşmanın önemini ortaya koymaktadır. Travmanın etkileri olaydan günler, aylar ve hatta yıllar sonra bile görülebilir.

Travmanın duygusal belirtileri de vardır. Bunlar içinde en çok görülenler inkar, öfke, kötü ruh hali ve duygusal patlamalardır. Kurban taşan duygularını başka bir kaynağa aktarabilir. Bu kaynak arkadaşlar veya aile üyeleri olabilir. Bu durum, travmanın kişi yakınları için de zor bir durum olduğuna örnektir. Travma geçirmiş kişiye yardım etmek bu gibi sebeplerden ötürü çok kolay olmayabilmektedir. Kişilerin bu tür belirtilerden haberdar olması tedavi ve anlayış sürecini de kolaylaştıracaktır.

Travma, fiziksel belirtilerle de sonuçlanabilmektedir. En sık fiziksel belirtiler; solukluk, uyku hali, halsizlik, konsantrasyon eksikliği, kalp çarpıntısı ve panik ataklardır. Travmanın fiziksel belirtileri, tıpkı bir fiziksel hastalık veya yaralanmanın etkileri kadar ciddi olabilir. Bu sebeple, olaydan sonra kişideki stres seviyelerinin sıkı kontrol altında tutulması önemlidir.

TEDAVİ

Duygusal ve psikolojik travmaları tedavi etmede geleneksel yaklaşım şunları kapsar:

-Konuşma terapileri: Travmayla ortaya çıkan duygular üzerinde konuşmak

-Bilişsel davranışsal terapi: Kişinin düşünce ve davranışlarının değiştirilmesi ve travmadaki stres yaratan unsura karşı hassasiyetin azaltılmasını kapsar

-Rahatlama/stres azaltma teknikleri; biyolojik geri besleme ve nefes çalışmaları gibi.

-Hipnoz; bilinçaltı farkındalık tepkileri ile mücadele edebilmek için.

Bu yöntemler dışında, travmanın doğasına, kişinin yaşına veya da meydana geldiğinde gelişme durumuna göre değişmekle birlikte, şu psiko-somatik psikoterapilerin geleneksel tedavilerden daha etkin bile olabilecekleri düşünülmektedir:

-EMDR (Göz hareketleri duyarsızlaştırma ve yeniden programlama)

-Somatik (Vücutsal) deneyimleme

-Hakomi

-Bütünleştirici vücut psikoterapisi

-Samimi sevgi ilişkileri geliştirmek-özellikle de travma yaşamın erken evrelerinde meydana geldiyse

[Toplam:0    Ortalama:0/5]

Merak ettiklerini yorum olarak gönder!

Yorumunuzu giriniz
Lütfen adınızı giriniz: