Şizoid Kişilik Bozukluğu

0
49

TANIM

Şizoid kişilik bozukluğu, sosyal ilişkilere karşı ilgisizlikle; kendi başınalığa ve yalnızlığa, gizliliğe, duygusal soğukluğa ve apatiye eğilimle karakterize olmuş bir kişilik bozukluğudur. Bozukluktan etkilenmiş bireyler kendi zengin, şişirilmiş, gösterişli ve özel içsel fantezi dünyalarını anlık olarak gösterebilirler. Şizoid kişilik bozukluğu şizofreni veya antisosyal kişilik bozukluğuyla aynı değildir. Bazı psikologlar şizoid kişilik bozukluğunun tanımını kültürel ön yargı ve kabullenmişliklerden ötürü kusurlu bulmaktadır.

BULGU VE BELİRTİLER

Şizoid kişilik bozukluğu olan bireyler sıklıkla toplumdan uzaklaşmış bireylerdir. Hayatlarını diğer insanlara teması olabildiğince bertaraf edebildikleri bir şeklide organize ederler. Pek çoğu hiç evlenmez veya yetişkinler olarak da anne ve babasının yanında kalmaya devam eder.

Bu bozukluğa sahip kişilerin diğer temel özellikleri şunlardır:

-Aile üyeleriyle dahil, yakın ilişkileri arzulamaz ve bundan keyif almazlar.

-Kendi başına kalacakları iş ve aktivitelerle ilgilenirler.

-Seks dahil bütün aktivitelerin çok azından keyif alırlar.

-Birinci derece akrabaları hariç yakın arkadaşları yoktur.

-Başkalarıyla iletişim kurmakta zorlanırlar

-Övgü veya eleştirilere kayıtsızlardır.

-Soğukturlar ve duygularını sergilemezler

-Hayallere dalabilir ve/veya karmaşık iç dünyalarının göz alıcı fantezilerini yaratabilirler.

TANI

Şizoid kişilik bozukluğu tanısı, genellikle tıbbi ve kişisel geçmişle birlikte belirtilerin detaylı değerlendirildiği derinlikli bir mülakatın sonuçlarına göre konur. Aynı belirtilere yol açan hastalıkların ayırıcı tanısını yapabilmek ve bunları dışlayabilmek için bir fizik muayene de yapılabilir. Şizoid bozukluk veya benzer bir başka hastalık tanısı düşünüldüğü andan itibaren tanıyı kesinleştirme ve tedaviyi düzenlemek için, ruh sağlığı uzmanlığına ihtiyaç vardır.

Şizoid kişilik bozukluğu tanısı koymak için, Mental Bozuklukların Tanısal ve İstatistiksel El Kitabı’ndaki kriterlerin varlığını kişide saptamak gereklidir. Bozukluğun tanısı şu kriterlerden dört veya daha fazlası varsa konabilir:

-Yakın ilişkileri, bir ailenin parçası olmak dahil, talep etmez ve bu ilişkilerden hoşlanmaz

-Hemen her zaman yalnız aktiviteleri seçer

-Bir cinsel deneyime çok az veya hiç ilgisi yoktur

-Aktivitelerden hoşlanmaz veya çok az hoşlanır

-Birinci derece akrabaları dışında yakın arkadaşı veya sırdaşı yoktur

-Övgü veya yergiye tepkisizdir

-Duygusal olarak soğuk, tarafsız veya ifadesizdir

ETYOLOJİ

Bu bozukluğun nedeni bilinmemektedir. Bozukluğun nedenine ilişkin pek çok teori söz konusudur. Bu konuda en çok benimsenen fikir sebebin biyopsikososyal boyutlu olduğudur. Buna göre, şizoid kişilik bozukluğu biyolojik ve genetik, sosyal ve psikolojik faktörlerle ortaya çıkmaktadır. Sosyal faktörlerin, kişinin erken gelişim döneminde ailesi, arkadaşları ve diğer çocuklarla nasıl ilişkiler kurduğu temelinde bireyi etkilediği düşünülmektedir. Psikolojik faktörler ise kişinin çevresi tarafından şekillendirilen huy ve mizacı ile stresle mücadelesinde öğrenilmiş mücadele yolları üzerinden risk faktörlerini oluşturur. Bu görüş, bozukluğun gelişmesinde tek bir sebebin olmadığını ortaya koyar. Genetik olarak da, birinde bozukluğun var olmasının o kişinin çocuklarında da artmış risk oluşturacağı bilinmektedir.

TEDAVİ

Bozukluğa sahip olan pek çok kişi tedavi edilmeyi kabul etmemektedir çünkü bu başkalarıyla iletişime geçmek demektir. Fakat bir kere tedavi kabul edildikten sonra başarı şansı yüksektir. Bilişsel davranışsal terapi yöntemi davranışları değiştirmede bu hastalarda başarılı olan bir yöntemdir. Ayrıca grup terapisi ile sosyal kabiliyetlerin ortaya çıkarılabileceği pratik ortamı oluşturulmaktadır.

Kaynaklar

http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/schizoid-personality-disorder/basics/tests-diagnosis/con-20029184

http://www.webmd.com/mental-health/mental-health-schizoid-personality-disorder#2

http://www.healthline.com/health/schizoid-personality-disorder#Treatment5

http://psychcentral.com/disorders/schizoid-personality-disorder-symptoms/

https://en.wikipedia.org/wiki/Schizoid_personality_disorder

İzmir Şizoid Kişilik Bozukluğu ile ilgili izmir psikiyatri uzmanlarına buradan ulaşabilirsiniz.
İstanbul Şizoid Kişilik Bozukluğu ile ilgili istanbul psikiyatri uzmanlarına buradan ulaşabilirsiniz.
Ankara Şizoid Kişilik Bozukluğu ile ilgili ankara psikiyatri uzmanlarına buradan ulaşabilirsiniz.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here