Stres

0
47

TANIM: Stres vücudun herhangi bir tehdit ya da isteğe karşı verdiği tepkidir. İnsan vücudu tehditle karşı karşıya geldiğinde kendisini acil duruma hazırlayacak olan adrenalin ve kortizol gibi stres hormonları salgılar. Böylece kalp atımı hızlanır, kaslar kasılır, kan basıncı artar, solunum hızlanır, duygular keskinleşir. Tüm bu değişiklikler gücü, cevap verme hızını ve odaklanma gücünü arttırmaya yöneliktir. Bu “kaç ya da savaş” olarak bilinen strese verilen cevap vücudun kendini bir savunma mekanizmasıdır. Doğru çalıştığında bu mekanizma kişiyi odaklanmış, enerjik ve tetikte tutar. Acil durumlarda kendini korumaya ekstra bir güç kazandırarak hayat kurtarıcıdır. Rahat olunan koşullar altında devreye giren stres ise yardımcı olmaktan ziyade vücut ve zihin için major hasar kaynağı olmaya başlar.

STRESİN ETKİLERİ: Vücudun otonomik sinir sistemi genellikle günlük stresörlerle hayatı tehdit edici olaylar arasında ayrımı yapamaz. Her iki durumda da aynı cevabı verir. Sık olarak “kaç ya da savaş”  stres cevabını günlük hayatta yaşayan bir kişide kan basıncı artar, immün sistemi düşer, kalp krizi ve inme riski artar, yaşlılık olayları hızlanır.

Stresin Tetiklediği ve Ağırlaştırdığı Sağlık Problemleri:

– Her türlü ağrı

-Kalp Hastalıkları

– Sindirim Sorunları

– Uyku Problemleri

– Depresyon

– Kilo Problemleri

– Otoimmün Hastalıklar

– Egzema gibi Cilt Problemleri

STRESİN BULGU VE BELİRTİLERİ:

I. Kognitif Semptomlar

– Hafıza problemleri

– Konsantrasyon bozuklukları

– Muhakeme güçlüğü

– Pesimistlik

– Hızlanmış düşünceler

– Sürekli tedirginlik

II. Duygusal Semptomlar

– Çabuk kızma

– Ajitasyon, rahatlayamama

– Karamsarlık

– Bunalmış hissetmek

– Yalnızlık ve izolasyon

– Depresyon ve genel mutsuzluk hali

III. Fiziksel Semptomlar

– Ağrılar

– İshal ya da kabızlık

– Kusma, baş dönmesi

– Göğüs ağrısı, taşikardi

– Cinsel istek azalması

– Sürekli grip olmak

IV. Davranışsal Semptomlar

– Aşırı ya da az yemek

– Az ya da çok uyumak

– Kendini başkalarından izole etmek

– Sorumlulukları görmezden gelmek

– Alkol, sigara ya da uyuşturucu kullanımı rahatlamak için

– Tırnak yeme gibi sinirsel alışkanlıklar

STRESİN NEDENLERİ: Strese neden olan durumlar stresörler olarak bilinir. Çoğunlukla stresörleri negatif bir şey olarak algılarız ancak kişiyi zorlayacak her türlü durum stresör olarak kabul edilir. Örneğin pozitif örnek olarak evlilik, ev almak, üniversiteye gitmek, promosyon almak verilebilir. Tabi ki stres sadece dış faktörlere bağlı gelişmez; kendiliğinden de gelişebilir. Örneğin olup olmayacağı belli olmayan bir şey hakkında yoğun tedirginlik yaşamak, hayat hakkında pesimistik düşüncelere sahip olmak verilebilir.

I. Dış Faktörlere Bağlı Oluşan Stres Nedenleri

– Büyük hayat değişiklikleri

– İş ya da okul

– İlişki Sorunları

– Ekonomik Sorunlar

– Çok meşgul olmak

– Çocuk ya da aile

II.İnternal Faktörlere Bağlı Oluşan Stres Nedenleri

– Kronik endişe

– Pesimizm

– Negatif düşünce

– Gerçekçi olmayan beklenti/ Mükemmelliyetçilik

– Rijit düşünceler, esnek olmayan fikirler

– Ya hep ya hiç davranışı

STRESLE BAŞ ETME YOLLARI: Hayatınızdaki stresin kontrol edilemeyecek düzeye geldiğini düşünseniz de her zaman bunu kontrol etmenin bir yolu vardır.

– Sosyalleşmek: Sadece yüz yüze başka bir insanla konuşmak bile stresi azaltıcı hormonları salgılatarak rahatlamaya yardımcı olabilir. Kendini başkasına açmak bir güçsüzlük belirtisi değildir. Aksine karşınızdaki ona güvendiğinizi düşenecek bu da aranızdaki bağı kuvvetlendirecektir.

– Harekete Geçmek: Stresle baş etmekte fiziksel hareket çok önemlidir. Özellikle kol ve bacakların çalıştırıldığı aktiviteler daha etkilidir. Yürüyüş, koşu, dans ve aerobik doğru seçeneklerdir.Odaklanmış hareketler sinir sisteminin dengeye gelmesine yardımcı olur.

– Rahatlamak İçin Zaman: Yoga, meditasyon ve doğru nefes teknikleriyle vücudun rahatlamasına izin vererek “kaç ya da savaş” cevabına ters cevap oluşturulur.

– Sağlıklı Diyet: Doğru beslenmiş vücut stresle daha iyi başa çıkabilir. Güne kahvaltıyla başlamak, kafein ve şeker tüketimini azaltmak, taze sebze ve meyve yemek, alkol ve nikotinden uzak durmak gibi bir hayat şekli benimsenmelidir.

– Yeterli Uyku: Yorgun hissetmek yanlış düşünmeye iterek stresi arttırabilir. İyi bir uyku alarak stresli durumlarda sakinlik korunmaya çalışılmalıdır.

[Toplam:0    Ortalama:0/5]

Merak ettiklerini yorum olarak gönder!

Yorumunuzu giriniz
Lütfen adınızı giriniz: