Vertigo

0
89

Tanım: Vertigo en sık karşılaşılan sorunlardan bir tanesidir. Hastalar genel olarak baş dönmesi şeklinde tanımlasa da, vertigoyu basitçe baş dönmesi olarak görmek oldukça yetersiz kalmaktadır. Kişinin kendisi hareket halinde değilken etrafındaki tüm nesnelerin ve yerin dönüyormuş gibi hissedildiği bir tablodur. His olarak ise kişinin kendi etrafında bir süre hızlıca dönmesi ve aniden durması sonucunda etrafındaki her şeyin hareket halinde olması şeklinde tarifi mümkündür. Bir anda ortaya çıkabileceği gibi herhangi bir yaralanma ya da hastalık nedeniyle de ortaya çıkabilmekte ve saatlerce hatta günlerce sürebilmektedir.

Belirti ve Bulguları: Genellikle baş pozisyonundaki değişiklikler tarafından tetiklenmekte ve aralıklarla gelip giden ya da birkaç dakika ile birkaç saat arasında süren şu belirti ve bulguları vermektedir:

– Dönme hissi

– Devrilme hissi

– Sallanma hissi

– Dengenin bozulması

– Bir tarafa doğru çekiliyormuş gibi hissetmek

– Bulantı ve kusma

– Anormal göz hareketleri(nistagmus)

– Baş ağrısı

– Terleme

– Kulak Çınlaması

Nedenleri: Vertigo çeşitli nedenlerden dolayı oluşabilmektedir. Vertigoya neden olan durumun ya da hastalığın etkilediği yere göre iki tipi belirlenmiştir:

1- Periferal Vertigo: İç kulaktaki sorunlardan dolayı oluşan ve en çok karşılaşılan vertigo tipidir. Periferal vertigoya sebep olan hastalıklar şunlardır:

– Benign Paroksismal Pozisyonal Vertigo(BPPV): İç kulakta bulunan ve dengeyi sağlayan küçük kristallerin yanlış pozisyonda durması ve başın hareketi birlikte anormal şekilde hareket etmesi olarak açıklanabilir. Hiçbir neden olmaksızın gelişebilirken ilerleyen yaşla bağlantılı olarak da gelişebilir.

– Meniere Hastalığı: İç kulaktaki sıvının aşırı artması sonucu gelişir. Kulak çınlaması, işitme kaybı ve vertigo ataklarına sebep olabilir.

– Vestibular Nörit: Genellikle viral enfeksiyon nedeniyle iç kulakta dengeden sorumlu sinirlerin iltihaplanması sonucunda gelişir.

2- Santral Vertigo: İç kulak dışındaki bir sorundan dolayı gelişir ve nadiren görülür. Migren, inme, beyincik(serebellum) tümörü, multipl skleroz(MS) gibi durumlar nedeniyle oluşur.

Tanı: Detaylı bir fizik muayene ve hikaye alımından sonra baş dönmesi ve vertigo ayrımı yapılabilir. Ardından vertigonun tipini belirlemek ve altta yatan sebebi öğrenebilmek adına beyin fonksiyonlarını değerlendiren detaylı bir nörolojik muayene yapılabilir. Anormal göz hareketleri ve kasta koordinasyon bozukluğu vertigonun tipini belirlemede önemli bir yer tutabilir. Belirti ve bulguları o anda oluşturmaya çalışmak da belirtilerin seyrini görmek açısından önemli bir yere sahiptir. Ancak, her hastada uygulanabilecek bir yöntem değildir. Ek olarak MR, bilgisayarlı tomografi ve duyma testi istenebilir.

Tedavi: Vertigoya neyin sebep olduğuna bağlı olarak tedavi yöntemi değişmektedir. Ancak, çoğunlukla beynin uyum sağlama mekanizması sayesinde tedaviye gerek olmadan iyileşme görülebilmektedir.

– Vestibüler Rehabilitasyon: Fizyoterapinin bir çeşidi olmakla birlikte dengeden sorumlu yapıların ve vücudun yerçekimi değişimlerine karşı uyum sağlama mekanizmasını güçlendirmeyi amaçlar. Cawthorne Cooksey egzersizleri vestibuler rehabilitasyona bir örnek olarak verilebilir.

– Epley Manevrası: İç kulaktaki kristalleri normalde bulundukları yere getirmek amacıyla genellikle BPPV için uygulanan bir dizi baş ve vücut hareketleridir. Prosedür sırasında vertigo belirtileri yaşanabilir ancak genellikle etkili bir tedavi yöntemidir.

– İlaç Tedavisi: Çoğunlukla vertigonun kendisi için değil bazı belirtilerini azaltmak için semptomatik tedavi olarak kullanılabilir. Bulantı ve kusmayı önlemek, eğer varsa iltihabi bir durumu azaltmak için ve özellikle Meniere hastalığında ilaç tedavisi önerilebilir.

[Toplam:0    Ortalama:0/5]

Merak ettiklerini yorum olarak gönder!

Yorumunuzu giriniz
Lütfen adınızı giriniz: