Yumurtalık (Over) Kanseri

0
92

Over kanseri rehberimizde aşağıdaki başlıklar altında sorularınıza cevap alabilirsiniz.

Yumurtalık (Over) Kanseri Nedir?
Yumurtalık (Over) Kanseri Nedenleri
Yumurtalık (Over) Kanseri Risk Faktörleri
Yumurtalık (Over) Kanseri Belirtileri
Yumurtalık (Over) Kanseri Tanısı Nasıl Koyulur?
Yumurtalık (Over) Kanseri Tedavisi 
Yumurtalık (Over) Kanserini Önleme

yumurtalık kanseri nedir

Yumurtalık Kanseri Nedir?

Kadınlarda rahmin iki tarafında badem büyüklüğünde iki yumurtalık vardır. Over kanseri yumurtalıklarda başlar. Yumurtalıklar yumurta üretimi yanında östrojen ve progesteron üretiminden sorumludur. Over kanseri teşhisi konulduğunda kanser genelde pelvis ve karın bölgelerine yayılmış durumda olur (ileri evre). Sadece overlerde sınırlı kanserin (erken evre) tedavisi çok daha başarılı olacaktır.

Yumurtalık Kanseri Nedenleri

Over kanserinin sebebi henüz tam olarak bilinmemektedir. Genel anlamda bakıldığında, belirli genlerde mutasyon sonucu normal hücreler anormal kanser hücrelerine dönüşüyor. Bu hücreler çok hızlı çoğalarak bir kitle oluşturuyor (tümör) ve bazen de farklı yollarla vücudun başka yerlerine yayılıyor.

Over tümörleri iyi huylu ve kötü huylu olabilir. Bir de sınır olarak bilinen ara form tümörler vardır ve düşük kötü huylu olma potansiyelini sahiptir.

Over kanseri başladığı yere göre tiplendirilir. Overleri saran örtüden başlıyorsa epitelyal tümör (Over kanserlerinin %90’dan fazlasını oluşturur.), hormon üreten hücrelerden başlıyorsa stromal tümör (Over kanserlerinin %7’sini oluşturur.), yumurta üreten hücrelerden başlıyorsa germ hücreli tümör (Nadirdir ve genç kadınlarda olma ihtimali daha yüksektir.) ismini alır. 

yumurtalık kanseri tedavisi

Yumurtalık Kanseri Risk Faktörleri

Over kanseri ile ilgili en büyük risk faktörleri: aile öyküsü, belirli tümör baskılayıcı genlerde mutasyonlar (BRCA1- risk daha fazla ve BRCA2) ve hiç doğum yapmamış olmaktır. Kolon kanseri ile ilişkili Lync sendromuna sebep olan gen mutasyonları da kadınlarda over kanseri riskini arttırmaktadır. Şaşırtıcı bir şekilde uzun süre oral kontraseptif kullanımı riski azaltmaktadır. 

Diğer risk faktörleri:

  • Yaş: Her yaşta olabilir ama en sık 50-60 yaş arasında görülür.
  • Östrojen hormon replasman tedavisi, özellikle uzun dönem ve yüksek dozda kullanımda
  • Fertilite tedavisi
  • Sigara kullanımı
  • İntrauterin aletlerin kullanımı
  • Polikistik over sendromu

Yumurtalık Kanseri Belirtileri

Erken evre over kanseri genelde semptom vermez ve hızlıca yayılma eğilimi gösterir. Kanser ilerlediği zaman over kanserine spesifik olmayan birtakım semptomlar verebilir. Bu semptomlar bazen kabızlık veya IBS (iritabl bağırsak sendromu) gibi durumları düşündürebilir.

  • Sık sık olan karın şişkinliği
  • Karın veya pelviste ağrı veya huzursuzluk hissi
  • Yemek yemede zorlanma veya doygunluk hissinin çok hızlı oluşması
  • Üriner problemler: ani idrar yapma isteği, sık sık idrara çıkma
  • Kilo kaybı
  • Bağırsak alışkanlıklarında değişiklik, örneğin kabızlık

Eğer bu semptomlardan bir veya birden fazlasını 2-3 haftadan daha uzun süredir gözlemliyorsanız doktorunuza danışmalısınız. Bu semptomlar günlük hayatta karşılaşılabilecek durumlar gibi dursa da over kanserinde çok ani başlamaları, normalde yaşanılan sindirim ve ay başı problemlerden daha farklı hissettirmeleri ve nerdeyse aralıksız devam etmeleri önemlidir.

Ayrıca yorgunluk, hazımsızlık, sırtta ağrı, cinsel birliktelik esnasında ağrı ve adet dönemi değişiklikler gibi şikayetler de olabilir.

Ailenizde yumurtalık veya meme kanseri hikayesi olan biri varsa bunu doktorunuza belirtmeyi unutmayın. Doktorunuz bu kanserlerle ilgili olan genlerde bir mutasyona sahip olup olmadığınızın araştırılmasını isteyebilir.

Yumurtalık Kanseri Tanısı Nasıl Koyulur?

Over kanserine tanı koymak için kullanılan yöntemler:

  • Biyopsi: Kanserden emin olmak için tek yoldur
  • Fizik muayene: pelvik muayene, rektovaginal muayene, Pap smear
  • Kanda CA-125 (kanser hücrelerinin yüzeyinde bulunan antijen) bakılması
  • Pelvik ve transvaginal ultrason
  • Pelvik veya abdominal BT veya MRI

yumurtalık kanseri tedavisi

Over kanserinde evreler:

  • Evre 1: 1 veya 2 overde kanser var.
  • Evre 2: Kanser pelviste yayılmış
  • Evre 3: Kanser karına yayılmış.
  • Evre 4: Kanser karın dışında bulundu.

Yumurtalık Kanseri Tedavisi 

Over kanserinde tedavi genelde ameliyat ve kemoterapi kombinasyonudur. Kanserin tipine ve ne kadar ilerlemiş olduğuna göre prognozu ve tedavi planı değişir. Tedavi planlanırken kişinin genel sağlık durumu, yaşı ve çocuk sahibi olmak isteyip istemediği göz önüne alınır. Genelde over kanserinde ameliyat söz konusu olur. Ayrıca ameliyat esnasında hasta dokudan biyopsi alınır ve gerekli incelemeler yapılır. Ameliyat sonrası kemoterapi uygulanır ve kalan kanser hücreleri öldürülür. Eğer kanser ileri evredeyse ameliyatı daha güvenli kılmak için öncesinde kemoterapi uygulanabilir. Radyoterapi genelde kullanılmamakla birlikte tedavi seçeneklerinden biridir. Ameliyatla genelde 2 over, fallop tüpleri, rahim, yakındaki lenf bezleri ve karındaki omentum denilen yağ dokusu alınır. Eğer çok erken evrede (örneğin evre 1) yakalanmışsa 1 over ve ona ait fallop tüpünün alınması yeterli olabilir ve bu sayede kadın belki de hala çocuk sahibi olabilecektir.

Ameliyatta eğer 2 yumurtalık da alınmışsa kişinin çocuk sahibi olması mümkün değildir. Ameliyat öncesi olan ay başı kanamaları da artık kesilecektir. Kemoterapi sonucu iştahsızlık, bulantı, kusma, saç dökülmesi ve yorgunluk meydana gelebilir. Ayrıca ciddi enfeksiyon riskini de arttırır.

Kanser haberi ilk duyulduğunda kişi korkabilir, sinirlenebilir veya depresif duygular içine girebilir; bunların hepsi normaldir. Fiziksel görüntünüzde değişiklikler meydana gelebilir ve cinsel problemler yaşayabilirsiniz. Kendinize yakın gördüğünüz insanlarla duygularınızı ve düşüncelerinizi paylaşmak yardımcı olabilir; insanların size yardımcı olmasına izin verin! Eğer yeterli desteği hissedemiyorsanız doktorunuza mutlaka bu konuda danışın. Tedavi bittikten sonra da takipler kesinlikle aksatılmamalı çünkü over kanseri geri gelebilir. Geri geldikten sonra vücudun başka yerlerine yayılacak olursa büyük bir olasılıkla tedaviye kemoterapi ile tekrar başlanır.

Over kanseri erken teşhisi için rutinde uygulanan bir yöntem yoktur. BRCA gen mutasyonuna sahip kişilerde 35 yaşından itibaren, BRCA1 gen mutasyonuna sahip kişilerde ise 25 yaşından sonra vaginal USG ve CA-125 kan testiyle senede bir kontrol altından geçmeleri tavsiye edilmektedir.

Yumurtalık Kanserini Önleme

Over kanserini engellemenin kesin bir yolu yoktur. Fakat birtakım faktörler riski azaltabilir:

  • 10 yıldan fazla oral kontraseptif kullanımı
  • Geçirilmiş hamilelikler
  • Emzirme
  • Erken teşhis için mutlaka kadın doğum doktoruna başvurmalısınız.

Makale sizin için ne derece faydalıydı?

[Toplam:2    Ortalama:4.5/5]

Yumurtalık (over) kanseri hakkında tecrübelerinizi ve sorularınızı bekliyoruz

 

 

 

Merak ettiklerini yorum olarak gönder!

Yorumunuzu giriniz
Lütfen adınızı giriniz: